اول مهر و شروع مدارس؛ نکات مهم برای حفظ سلامت دانشآموزان
اول مهر و شروع مدارس؛ نکات مهم برای حفظ سلامت دانشآموزان
با رسیدن اول مهر و آغاز سال تحصیلی، کودکان و نوجوانان دوباره به محیط مدرسه، کلاسهای درس و جمعهای شلوغ برمیگردند. شروع مدارس علاوه بر هیجان و شور بازگشت به کلاس، زمان مناسبی برای توجه بیشتر به سلامت جسمی و روانی دانشآموزان است.
حضور طولانیمدت در محیطهای شلوغ و تماس نزدیک با سایر دانشآموزان میتواند احتمال انتقال برخی بیماریهای شایع مانند سرماخوردگی، بیماریهای ویروسی تنفسی و مشکلات گوارشی را افزایش دهد. به همین دلیل، رعایت چند نکته ساده میتواند به حفظ سلامت دانشآموزان در طول سال تحصیلی کمک کند.
در این مقاله از درمانگاه شبانهروزی سروش شیراز، مهمترین نکات مربوط به سلامت کودکان و نوجوانان در شروع مدارس را بررسی میکنیم.
چرا سلامت دانشآموزان در شروع مدارس اهمیت دارد؟
بعد از تعطیلات تابستانی، دانشآموزان دوباره در محیطی قرار میگیرند که افراد زیادی در فضای نسبتاً نزدیک به یکدیگر حضور دارند. این شرایط میتواند زمینه انتقال عوامل عفونی را بیشتر کند.
از طرف دیگر، تغییر ساعت خواب، زود بیدار شدن، افزایش فعالیت روزانه و تغییر برنامه غذایی نیز ممکن است در روزهای ابتدایی مدرسه باعث خستگی و کاهش انرژی کودکان شود.
بنابراین بهتر است خانوادهها از چند روز قبل از شروع مدرسه، برنامه خواب و تغذیه کودک را به تدریج با شرایط مدرسه هماهنگ کنند.
بیماریهای شایع در فصل بازگشایی مدارس
برخی بیماریها در محیطهای آموزشی بیشتر دیده میشوند و آشنایی والدین با علائم آنها میتواند به تشخیص و درمان بهموقع کمک کند.
۱. سرماخوردگی و عفونتهای تنفسی
علائمی مانند:
- آبریزش بینی
- گرفتگی بینی
- عطسه
- گلودرد
- سرفه
- احساس خستگی
- تب
ممکن است در بیماریهای مختلف تنفسی دیده شوند.
در صورت بروز علائم، بهتر است کودک استراحت کافی داشته باشد و مایعات مناسب مصرف کند. در صورتی که علائم شدید باشند، تب ادامهدار شود یا وضعیت عمومی کودک مناسب نباشد، مراجعه به پزشک ضروری است.
۲. گلودرد و التهاب لوزهها
گلودرد در کودکان میتواند دلایل مختلفی داشته باشد. بسیاری از موارد منشأ ویروسی دارند، اما برخی عفونتهای باکتریایی نیز ممکن است باعث گلودرد شوند.
بنابراین مصرف خودسرانه آنتیبیوتیک توصیه نمیشود و تشخیص علت گلودرد باید توسط پزشک انجام شود.
۳. بیماریهای گوارشی
تهوع، استفراغ، دلدرد و اسهال از دیگر مشکلاتی هستند که ممکن است در کودکان مشاهده شوند.
رعایت بهداشت دستها، مصرف آب سالم و توجه به بهداشت مواد غذایی از اقدامات مهم برای کاهش احتمال ابتلا به بیماریهای گوارشی است.
شستن صحیح دستها؛ یکی از مهمترین راههای پیشگیری
یکی از سادهترین و مؤثرترین اقدامات برای کاهش انتقال بسیاری از بیماریهای عفونی، شستوشوی صحیح دستها با آب و صابون است.
به کودکان آموزش دهید:
- قبل از غذا خوردن دستهای خود را بشویند.
- بعد از استفاده از سرویس بهداشتی دستها را بشویند.
- پس از بازگشت از مدرسه دستهای خود را بهخوبی تمیز کنند.
- هنگام سرفه یا عطسه، دهان و بینی خود را با دستمال یا قسمت داخلی آرنج بپوشانند.
- از استفاده مشترک از وسایل شخصی مانند بطری آب، لیوان و برخی لوازم شخصی خودداری کنند.
آموزش این عادتهای ساده از سنین پایین میتواند نقش مهمی در سلامت کودک داشته باشد.
خواب کافی؛ بخش مهمی از سلامت دانشآموز
در دوران تعطیلات تابستان، ساعت خواب بسیاری از کودکان تغییر میکند. بهتر است والدین پیش از شروع مدارس، ساعت خواب و بیداری کودک را بهتدریج به برنامه مدرسه نزدیک کنند.
کمبود خواب میتواند باعث خستگی، کاهش تمرکز و کاهش توانایی کودک برای انجام فعالیتهای روزانه شود.
داشتن ساعت خواب منظم، کاهش استفاده از تلفن همراه و تبلت پیش از خواب و ایجاد محیط مناسب برای استراحت میتواند به داشتن خواب بهتر کمک کند.
تغذیه دانشآموزان را جدی بگیرید
صبحانه یکی از وعدههای مهم غذایی برای دانشآموزان است. بهتر است کودک روز خود را با یک وعده غذایی متعادل آغاز کند.
قرار دادن مواد غذایی متنوع در برنامه روزانه، مصرف آب کافی و استفاده متعادل از میوهها، سبزیجات، منابع پروتئینی و غلات میتواند به تأمین انرژی مورد نیاز کودک در طول روز کمک کند.
همچنین بهتر است مصرف خوراکیهای بسیار شیرین و تنقلات کمارزش غذایی محدود شود.
چه زمانی کودک باید به پزشک مراجعه کند؟
همه علائم بیماری نیازمند مراجعه فوری به پزشک نیستند، اما در برخی شرایط بهتر است ارزیابی پزشکی انجام شود.
اگر کودک دچار علائمی مانند تب قابل توجه یا مداوم، تنگی نفس، بیحالی شدید، کاهش سطح هوشیاری، استفراغ یا اسهال شدید، علائم کمآبی بدن، درد شدید یا بدتر شدن وضعیت عمومی شد، باید در اسرع وقت توسط پزشک ارزیابی شود.
همچنین اگر علائم بیماری پس از چند روز بهبود پیدا نکردند یا وضعیت کودک رو به وخامت گذاشت، بهتر است مراجعه به پزشک به تأخیر نیفتد.
سلامت چشم و وضعیت بینایی دانشآموزان
با شروع مدارس، کودکان ساعات بیشتری را صرف مطالعه، انجام تکالیف و استفاده از نمایشگرها میکنند. والدین بهتر است در صورت مشاهده علائمی مانند نزدیک کردن بیش از حد کتاب به صورت، نشستن بیش از اندازه نزدیک تلویزیون یا نمایشگر، سردردهای مکرر، جمع کردن چشمها هنگام دیدن دور یا شکایت از تاری دید، موضوع را جدی بگیرند.
در صورت وجود چنین علائمی، بررسی بینایی توسط متخصص میتواند به تشخیص مشکلات احتمالی کمک کند.
سلامت روان دانشآموزان را فراموش نکنیم
شروع سال تحصیلی برای بعضی از کودکان همراه با اضطراب و نگرانی است؛ بهخصوص کودکانی که وارد مدرسه یا مقطع تحصیلی جدید شدهاند.
صحبت کردن با کودک، گوش دادن به نگرانیهای او و ایجاد یک برنامه منظم و قابل پیشبینی میتواند به کاهش استرس کمک کند.
اگر اضطراب، اختلال خواب، تغییرات شدید رفتاری یا مشکلات عاطفی کودک ادامهدار شد و بر زندگی روزمره یا عملکرد تحصیلی او تأثیر گذاشت، بهتر است با پزشک یا متخصص مربوطه مشورت شود.
یک چکلیست ساده برای والدین در شروع مدارس
پیش از شروع سال تحصیلی، بهتر است والدین این موارد را بررسی کنند:
- تنظیم ساعت خواب و بیداری
- توجه به صبحانه و تغذیه مناسب
- آموزش شستوشوی صحیح دستها
- تأمین آب کافی برای کودک
- توجه به علائم بیماری
- بررسی وضعیت بینایی در صورت وجود علائم
- توجه به سلامت دندانها
- بررسی واکسیناسیون و پرونده سلامت کودک طبق برنامههای توصیهشده
- توجه به وضعیت روحی و اضطراب کودک
- آموزش اصول ساده بهداشت فردی
درمانگاه شبانهروزی سروش؛ همراه شما در تمام روزهای سال
سلامت کودکان و خانوادهها فقط به روزهای مدرسه محدود نمیشود. گاهی علائم بیماری در ساعات غیراداری یا روزهای تعطیل ظاهر میشوند و نیاز به ارزیابی پزشکی وجود دارد.
درمانگاه شبانهروزی سروش شیراز با ارائه خدمات درمانی به صورت شبانهروزی، در کنار خانوادههاست تا در صورت نیاز بتوانند برای دریافت خدمات پزشکی مراجعه کنند.
اگر فرزند شما در روزهای آغاز سال تحصیلی دچار علائم بیماری شد یا درباره وضعیت سلامت او نگرانی دارید، بهتر است برای ارزیابی و دریافت راهنمایی پزشکی با پزشک مشورت کنید.
سخن پایانی
آغاز مدرسه فقط شروع یک سال تحصیلی جدید نیست؛ فرصتی است برای ایجاد عادتهای سالمی که میتوانند در تمام طول زندگی کودک ادامه پیدا کنند.
با توجه به خواب کافی، تغذیه مناسب، بهداشت فردی، فعالیت بدنی، سلامت روان و توجه به علائم بیماری میتوان محیط سالمتری برای دانشآموزان فراهم کرد.
اول مهر را با سلامتی آغاز کنیم.
درمانگاه شبانهروزی سروش شیراز
شیراز، میدان آبیاری، روبهروی بانک ملت
شماره تماس: ۳۸۳۰۷۰۸۵ | ۳۸۲۱۹۹۳۲